لە عیراق و هەرێمی كوردستان كاربە پلە بەندی موچەی فەرمانبەران دەكرێت و هەولێك لە ئارادایە ئەو پلە بەدیە بگۆردرێت ئەندامێكی ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق ئاشكرای دەكات ،ئەو پلە بەندیە هۆكارێك بووە بۆ درووست بوونی جیاوازی چینایەتی گەورە .

هۆشیار عەبدوڵڵا ئەندامی لیژنەی دارایی لە پەڕلەمانی عیراق ڕایگەیاند: یاسای خزمەتی شارستانی فیدڕاڵی جیاوازە لە پلەبەندی مووچە، كە لە یاسای مووچە دیاریكراوە، ئەو پلەبەندی مووچەیە لەدوای ساڵی (2004) ەوە لە عیراقدا بەگشتی هۆكارێك بووە بۆ دروست بوونی جیاوازی چینایەتی گەورە.

ئەوەشی ئاشكرا كردوە، لەڕابردوودا و لەسەردەمی ڕژێمی بەعس جیاوازی لەنێوان بەرزترین مووچە و نزمترین مووچە ئەوپەڕی دەگەیشتە (4 بۆ 5) هێندە، بەڵام ئێستا جیاوازییەكە دەگاتە (300 بۆ 400) هێندە، كە ئەمەش جیاوازی گەورەی چینایەتی دروست كردووە، بۆیە داوامان ئەوەیە، كە لەڕێگەی پلەبەندییەكی مووچەی نوێوە ئەو جیاوازییە لە مووچە كەمبكرێتەوە، دەبێت لە پلەبەندی نوێی مووچە ڕادەیەكی باش لە دادپەروەری بهێندرێتە دی، چونكە لەو پلەبەندی مووچەیەی ئێستا لە عیراق و هەرێم (بەو جیاوازییەی هەیەتی) هیچ دادپەروەریەكی تێدانییە.

هۆشیار عەبدوڵڵا ئەوەشی بۆ خەڵك ئاشكرا كردوە، كە ئێستا هەوڵ هەیە بۆ گۆڕینی ئەو پلەبەندی مووچەیە و وەك دەشوترێت لە هەرێم یاسای چاكسازی بەڕێوەیە و دەكرێتە یاسا.

بەهۆی پابەندنەبونی بەمەرج و رێنماییەكانی كاركردن، لیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەت دوكانێكی خواردەمەنی دادەخات و خاوەنەكەشی روبەروی رێكاری یاسایی دەكاتەوە.
لەئەنجامی سەردان وپشكنینە بەردەوامەكانی لیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەتی سلێمانی و بەهۆی سەرپێچی كردن لە رێنماییەكانی تەندروستی هەروەها هەبوونی مێروو لە شوێنی ئامادەكردنی خواردەمەنییەكانیدا، پیتزا و شاورمەی مازوخ لە شەقامی بازنەیی مەلیك مەحمود دادەخرێت.
لەكاتی سەردانی لیژنەكە دەركەوتووە لە شوێنی ئامادەكردنەكاندا خواردنگەی مازوخ ژمارەیەكی زۆر مێرووە زیان بەخشەكان ( قالۆنچە)ی هەیە لەگەڵ هەبوونی بڕێك زەڵاتەی خراپبوو كە خاوەنەكەی لە پێچانەوەی خواردنەكان بەری هێناوە.
بەفەرمانی قائیمقامی سلێمانی پیتزا و شاورمەی مازوخ دادەخرێت و خاوەنەكەشی روبەروی رێكاری یاسایی دەكرێتەوە.
بەهۆی نەناردنی پارەی موچەی فەرمانبەران لەبەغداوە، دابەشكردنی موچەی فەرمانبەرانی هەرێم دوادەكەوێت، بەڕێوەبەری گشتیی لقی هەولێری بانكی ناوەندیی عیراق ئاشكرای دەكات، ئەمڕۆ پشوەو پارەكەی بەغدا نەگەیشتوە.
عابد مزوری بەڕێوەبەری گشتیی لقی هەولێری بانكی ناوەندیی عیراق ڕایگەیاند: ئەمڕۆ شەممە 020/ 7/ 2019) ، لەدامودەزگاكانی عیراق پشوەو دەوام نییە، بۆیە ئەمڕۆش (453) ملیار دیناری موچەی فەرمانبەرانی هەرێم نەگەیشتوە.
تۆری هەواڵی سلێمانی ئاشكرا كردوە، ئەگەر سبەینێ یەكشەممە 21ی 7یش فەرمانی خەرجكردنی موچە فەرمانبەران بدرێت بەوەزارەتی دارایی، ئەوە دەتوانن لەدوسبەی دوشەممەوە خشتەی موچەی وەزارەتەكان ڕابگەیەنن.
جێگەی ئاماژەیە، تائێستا موچەی هەریەك لەوەزارەتەكانی، پێشمەرگە، پەروەردە، تەندروستی، دارایی، شەهیدان و كەسوكاری شەهیدان و ئەنفالكراوان و زیندانیانی سیاسی، داد، كارو كاروباری كۆمەڵایەتی و ئەنجومەنی دادوەری، دابەشكراون و ژمارەیەكی زۆرتری وەزارەت موچەیان پێنەدراوە.


دوای ئه‌وه‌ی كۆمپانیایه‌ك به‌هۆی ناساسایی بوونی له‌عیراق و ئێران ده‌رده‌كرێت، له‌ئێستاشدا له‌سه‌ر سنوره‌كانی‌ هه‌رێم كێشه‌ بۆ بازرگانانی‌ كورد دروستده‌كات و داوای‌ پاره‌یان لێده‌كات.

سیروان محه‌مه‌د سه‌رۆكی ژوری بازرگانی و پیشه‌سازی سلێمانی ڕاگه‌یاند "ئه‌و كۆمپانیایه‌ی دانرابوو له‌مه‌رزی نێوده‌وڵه‌تی باشماخ 50 دۆلار بۆ هه‌ر بارێك وه‌ربگرێت، به‌هۆی ئه‌وه‌ی نایاسایی بوو له‌لایه‌ن عیراقه‌وه‌ ده‌ركراون و چونه‌ته‌ سنوری‌ ئێران".

وتیشی‌:"له‌وێش ئێران ده‌ریكردون، ئێستا كێشه‌كه‌ بۆ بارهه‌ڵگره‌كان ماوه‌ته‌وه‌ و گومگریان بۆ ناكرێت تاوه‌كو ئه‌و پاره‌یه‌ نه‌ده‌ن و كۆمپانیاكه‌ش له‌كاتێكدا هیچ كۆمپانیایه‌ك بونی نییه‌ پاره‌ وه‌ربگرێت".

ڕونیشیكرده‌وه‌، "زیاتر له‌ 200 بارهه‌ڵگر وه‌ستاون و داخڵی هه‌رێم نابن، له‌كاتێكدا بازرگانه‌كان ئاماده‌نین ئه‌و بڕه‌ پاره‌ زیاده‌یه‌ بده‌ن، چونكه‌ له‌هیچ ده‌روازه‌یه‌كی دیكه‌ی‌ عیراق وه‌رگرتنی ئه‌و پاره‌یه‌ بونی نییه‌، وه‌رگرتنی بڕی ئه‌و 50 دۆلاره‌ش به‌ڕه‌زامه‌ندی وه‌زیری دارایی هه‌رێم بوه‌".

سه‌رۆكی‌ ژوری‌ بازرگانی‌ سلێمانی‌ بۆ سایتی سلێمانی جه‌ختیكرده‌وه‌، "پاره‌كه‌ به‌ناوی كۆمپانیای وشكانی عیراقی وه‌رده‌گیرێت، له‌كاتێكدا جگه‌ له‌و پاره‌یه‌ بۆ هه‌ر بارێك بڕی 30 دۆلار وه‌رده‌گیرێت".

سیروان محه‌مه‌د ئه‌وه‌شی‌ وت "ئه‌گه‌ر ئه‌و پاره‌یه‌ وه‌ربگیرێت ده‌چێته‌وه‌ سه‌ر كاڵاكان و ده‌بێت هاوڵاتیان بیده‌ن، ئه‌مه‌ش ده‌بێته‌ هۆی به‌رزبونه‌وه‌ی نرخ له‌بازاڕه‌كانداو ئه‌گه‌ر كێشه‌كه‌ به‌مشێوه‌یه‌ بمێنته‌وه‌ له‌داهاتودا كاریگه‌رییه‌كانی ده‌رده‌كه‌وێت و هه‌روه‌ها ده‌بێته‌ هۆی گۆڕینی ڕێڕه‌وی بازرگانی بۆ مه‌رزه‌كانی دیكه‌ی‌ عیراق".

لە راگەیاندراوێكدا لیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەت ئاشكرای دەكات بەهۆی پابەند نەبوونی بەمەرجەكانی تەندروستی، دوكانێكی خواردەمەنی دادەخات خاوەنەكەشی ڕووبەڕووی ڕێكاری یاسایی دەكاتەوە.

قائیمقامیەتی سلێمانی لە ڕاگەیەندراوەكەیدا ئاشكرای كردوە ، لەئەنجامی سەردان و پشكنینە بەردەوامەكانی لیژنە هاوبەشەكانی قائیمقامیەتی سلێمانی و بەهۆی سەرپێچی كردن لە ڕێنماییەكانی تەندروستی هەروەها هەبوونی مێروو لە شوێنی ئامادەكردنی خواردەمەنییەكانیدا، پیتزا و شاورمەی مازوخ لە شەقامی بازنەیی مەلیك مەحمود دادەخرێت.

ئەوەشی ئاشكرا كردوە، لەكاتی سەردانی لیژنەكە دەركەوتووە لە شوێنی ئامادەكردنەكاندا خواردنگەی مازوخ ژمارەیەكی زۆر مێرووە زیانبەخشەكان (قالۆنچە)ی هەیە لەگەڵ هەبوونی بڕێك زەڵاتەی خراپبوو، كە خاوەنەكەی لە پێچانەوەی خواردنەكان بەریهێناوە.

 

 

نرخی دراوه‌ بیانیه‌كان له‌ بازاره‌كانی هه‌رێمی كوردستان بۆ ئه‌مرۆ شه‌ممه‌ به‌مشێوه‌یه‌:

100 یۆرۆ 135 هه‌زار دینار.

100 پاوه‌ن 148 هه‌زارو 500 دینار.

100 دۆلاری ئه‌مریكی 120 هه‌زارو 350 دینار.

 100 لیره‌ی توركی 21 هه‌زارو 500 دینار.

100 هه‌زار تمه‌نی ئێرانی 10 هه‌زار دینار.

 


كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردن و ڕاپرسی هەرێم ئەوكارمەندانەی رۆژی هەڵبژاردنی 30ی ئەیلولی پەرلەمانی كوردستان ئاگاداردەكاتەوە كە كرێی سەرسندوقەكانیان وەرنەگرتوە داویان لێ دەكات كە بەزوترین كات سەردانیان بكەن.


لەئاگادارینامەیەكدا كەوێنەیەكی دەست كوردیو كەوتوە كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردن و ڕاپرسی / فەرمانگەی هەولێررایگەیاندوە"ئاگاداری سەرجەم ئەو بەڕێزانە دەكەینەوە كە لە سنوری پارێزگای هەولێر كارمەندی ڕۆژی دەنگدان بوون، بۆ هەڵبژاردنی پەرلەمانی كوردستان كەلە(2018/9/30) ئەنجامدرا، تاوەكو ئێستا مووچە(كریێ) یان وەرنەگرتوە، پێویستە بەزووترین كات سەردانی فەرمانگەكەمان بكەن، چونكە دوا بەروار بۆ دابەشكردنی ئەم پاداشتە لە فەرمانگەكەمان (2019/8/15)دەبێت"


ئاماژەی بەوەشداوە" پێویستە فەرمانبەری ناوبراو یەكێك لەم بەڵگەنامەو كۆپیەكەی لە لابێت وەك : (پاسپۆرت ، كارتی نیشتیمانی ، ناسنامەی باری شارستانی ، ڕەگەزنامەی عێراقی ، مۆڵەتی شۆفێری ). و هیچ كەسێكیش ناتوانێت لەجێگای كەسێكی ترئەم كرێیە وەربگرێت."

 

سەرۆكی ژووری بازرگانی و پیشەسازی سلێمانی ڕایدەگەیەنێت: نوسینگەیەكی ئێرانی هاتۆتە دیوی هەرێمی كوردستان و دەیەوێت بڕی ٥٠ دۆلار لەو بارهەڵگرانە وەربگرێت كە بەشێوەی ترانزێتی دێنە هەرێمی كوردستانەوە.


سیروان محەمەد سەرۆكی ژووری بازرگانی و پیشەسازی سلێمانی رایدەگەیاند: '' دوایی ئەوەی توانیامان بە هاوكاری لەگەڵ بەرپرسانی ئێران نوسینگەیەك كە بە نایاسایی پارەی لە بازرگانانی كوردستان وەردەگرت داخەین، لەئێستادا ئاگادارین كە ئەو نوسینگەیە بە نیازە بێتە دیوی هەرێمی كوردستانی مەرزی باشماخ و ٥٠دۆلار بەشێوەیەكی نایاسایی پارە لەو بارهەڵگرانە وەربگرێت كە بەشێوەی ترانزێتی دێنە هەرێمی كوردستانەوە".

 

سەرۆكی ژووری بازرگانی و پیشەسازی سلێمانی سەرجەم بازرگانان و خاوەنكاران دڵنیادەكاتەوە كە لەگەڵ بەرپرسانی مەرزی باشماخ گفتوگۆی كردوە و پیان ڕاگەیاندوە كە بە هیچ شێوەیەك رێگە بە نوسینگەیەكی ئێرانی نادەن لە دیوی هەرێمی كوردستان پارە لە بازرگانان وەربگرێت.

 

 

 

 

ڤیكتۆر ڤالدێسی ئیسپانی و گۆڵچی پێشووی یانەی بەرشلۆنە گەرایەوە ریزەكانی بلاوگرانا بەڵام ئەمجارە بەشێوەی راهێنەر".

یانەی بەرشلۆنە لە ماڵپەری فەرمی خۆی رایگەیاند : " ڤیكتۆر ڤالدێس وەك راهێنەری تیپی خوار تەمەن (19) ساڵانی بەرشلۆنە دەستبەكاربوو".

ڤالدێس تەمەنی (37) ساڵە ، 536 یاری لەگەڵ بەرشلۆنە ئەنجامدا ، دواتر لەریزەكانی مانچستەر یونایتد و میدڵزبرە و ستاندەرلیگ یاری كرد ، (21) نازناویشی لەگەڵ یانە كەتەلۆنییەكە بردەوە".

 

جەمال بلمازی راهێنەری هەڵبژاردەی جەزائیر دڵخۆشی خۆی راگەیاند بە بردنەوەی تیپەكەی لە یاری كۆتایی جامی نەتەوەكانی ئەفریقیا و دەڵێت ئەمرۆ سەردانی پزیشكی چاو دەكەم".

بلمازی لە لێدوانێكیدا وتی : " من ئێستا راهێنەرێكی كاملم و ئامادەم بۆ هەموو كارێكی پیشەگەری ، كاتێك لە قەتەر راهێنەربووم بەخۆمم دەوت ناكرێت مەشقی جەزائیر بدەمەوە تا دەبمە راهێنەرێكی سەركەوتوو ، بەڵام ئێستا كارەكە ئەنجامدرا".

لەبارەی وەڵامی پرسیاری رۆژنامەنوسێكی میسری كە پێ وتبوو چیت هەیە بۆ هاندانی میسرییەكان بۆ جەزائیر ، جەمال وتی : " بریارمداوە ئەمرۆ بچمە پزیشكی چاو بۆ ئەوەی لەچاوی خۆم دڵنیابم ، چونكە من هیچ شتێكم نەبینی لەبارەی ئەوەی تۆ باسی دەكەی ، هیچ هاندەرێكی میسریم نەبینی هانی ئێمەی جەزائیری بدات".

پەڕەى 6 لەکۆى 5073 پەڕەدا