ماڵپەڕێكی بەریتانی ئاشكرای كردووە، دەسەڵاتدارێتی میسری ماوەیەك لەمەوبەر مۆڵەتی دابووە سەركردە ناودارەكانی كۆمەڵی ئیخوان كە ئەگەر بێت و بەداواكانیان رازی نەبن ئەوا ڕووبەڕووی پێشهاتێكی مەترسیدار دەبنەوە.

ماڵپەری (میدل ئیست ئۆن ڵاین) بڵاویكردۆتەوە، دەسەڵاتدارێتی كودەتاچییەكانی میسر پێشتر مۆڵەتیان دبووە (د. موحەمەد مورسی) سەرۆكی زیندانی كراوو ژمارەیەك سەركردەی كۆمەڵی ئیخوان موسلیمین، كە ئەگەر بێت و بەداواكانیان رازی نەبن، ئەوا ڕووبەڕوو كۆمەڵێك پێشهاتی نوێ‌ دەبنەوە كە لەمەوپێش بوونیان نەبووە.

بەپێی زانیارییەكان، مۆڵەتەكە تاكو كۆتایی مانگی رەمەزان بووەو ئاڕاستەی (د. موحەمەد مورسی) و ژمارەیەك سەركردەی تری ئیخوان كرابوو، بەوەی بڕیاری هەڵوەشاندنەوەی كۆمەڵی ئیخوان بدەن.

كۆمەڵی ئیخوان موسلیمین لەدەرەوەو ناوەوەی میسر مەترسیان لەوەهەبوو كە هەریەكە لە (خیرەت شاتر) و (موحەمەد بەدیع) بكرێنە ئامانج و لەناو ببرێن، چونكە رەتی پێشنیارەكەیان كردبوویەوە.

هاوكات ماڵپەڕە ئینگلیزییەكە باسی لەوەشكردووە، كە پێشنیارەكە لەلایەن (عەبدولفتاح سیسی) یەوە ئامادەكراوەو مەبەست پێی ناچاركردنی بەدەنگهاتنی سەركردە ناودارەكانی ئیخوان موسلیمین بووە بۆ ئەو بڕیارە.

لەسەرێكی ترەوە ماڵپەڕەكە چەند زانیارییەكی بەنهێنی هێشتۆتەوە، چونكە پێی وابووە كاریگەری دەبێت لەسەر ژیانی گیراوەكانی تری نێو گرتووخانەكانی میسر.

هەروەها لەبەشێكی تری زانیارییەكانی ئەو بەڵگەنامەیەدا ئەوەش ئاشكرا كراوە، كە ئەو گورزەی بۆ كۆمەڵی ئیخوان موسلیمین ئامادەكرابوو، زۆر بەهێزترو كاریگەر تر بووە كە لەسەردەمی حوكمڕانی (جەمال عەبدولناسرو حوسنی موبارەك) كرابوو.

ئاشكراش كراوە، كەدەسەڵاتدارێتی میسری سێ‌ پێشنیاری هەبووە بۆ هەڵوەشاندنەوەی كۆمەڵی ئیخوان موسلیمین، یەكێكیان كاركردنی سەركردە سیاسییەكان بووە بەشێوەی سەربەخۆ، یەكێكی تر ئەوە بووە كە ڕووبەڕووی سزایەكی سەخت دەبنەوە لەگەڵ زیندانی كردنی هەتاهەتاییان.

هاوكات باسیش لەوەكراوە كە زۆر فشار لەسەر(د. موحەمەد مورسی) كراوە كە واز لە پۆستی سەرۆكی میسر بێنێت، بەڵام ئەو رەتی كردۆتەوە، ئەو كارە بكات و پێشی وابووە كە ئەو بەشێوەی شەرعی و لەلایەن گەلەوە متمانەی پێدراوە.

 

 

ئەمڕۆ نرخی نەوت لە بازاڕەكانی جیهان بەرز بوویەوە، ئەوەش دوای ئەوەی پێشبینی كراوە ئاستی یەدەگی نەوتی ئەمریكی دابەزین تۆمار بكات.

وێڕای گرژییەكانی ناوچەكەی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست بەتایبەتی لەنێوان ئێران و ئەمریكا، ئێستا پێشبینی كراوە ئاستی یەدەگی نەوتی ئەمریكا دابەزین تۆمار بكات، ئەوەش لەكاتێكدایە كە وەزیری دەرەوەی ئەمریكا بۆ ئەو مەبەستە سەردانی سعودییەی كردووە.

بەپێی زانیارییەكان، ئەمڕۆ نرخی بەرمیلێك نەوتی برێنت بە (65.18) دۆلارو نرخی بەرمیلێك نەوتی خاویش بە (58.14) دۆلار مامەڵەی پێوەكراوە.

 

چاوەروان دەكرێت لەچەند رۆژی داهاتوو حكومەتی هەرێم دەست بكات بەدابەش كردنی موچەی مانگی چواری فەرمانبەران و وەزارەتی دارایی، لێبڕینی پێشینەكان لە فەرمانبەران دوادەخات و لیستی موچەی مانگی 4ی ئەمساڵیش بەبێ هیچ لێبڕینێك رەوانەی گەنجینەكان دەكرێت.
ماڵپەرێكی نزیك لە یەكێتی ئاشكرای كردوە، لە لیستی موچەی مانگی نیسانی ئەمساڵدا، هیچ پێشینەو قەرزێك لە موچەخۆران نەبڕدراوە و هاوشێوەی مانگی پێشتر لیستەكە ئامادەكراوە، دوای تەواوكردنی وردبینی و رێكارییە دارایی و ئیدارییەكان، لەلایەن فەرمانگەو بەرێوەبەرایەتییەكانەوە رەوانەی بەرێوەبەرایەتی گەنجینە كراوە.
ئەوەشی ئاشكرا كردوە، لێبڕینی پێشینەكان لەموچەی فەرمانبەران و مامۆستایان، پێویستی بەبڕیاری وەزارەتی دارایی و ئابوری هەرێم هەیە، بەوپێیەی پێشتر لێبرینەكە بەبڕیار راگیراوەو ئەگەر ئێستاش هەوڵی وەرگرتنەوەی ئەو قەرزو پێشینانە لە موچەخۆران بدرێت، دەبێت وەزارەتی دارایی بریاری بۆ دەربكاتەوە.
 حەسەن ڕەشید بەڕێوەبەری گەنجینەی یەك لەشاری سلێمانی، بەتۆری هەواڵی سلێمانی راگەیاندوە، لیستی موچەیەی كە تایبەتە بە مانگی چواری ئەمساڵ، لەلایەن بەرێوەبەرایەتی و فەرمانگەكانەوە بەدەست ئێمە گەیشتووە بەبێ لێبڕینی پێشینەو قەرزەكان، هاوشێوەی مانگی رابردووش لیستەكان ئامادەكراوە.

ئەنجومەنی نوێنەرانی عێراق سیستەمێكی نوێی موچەی ئامادە كردوەو چاوەڕێی بڕیاری حكومەتی عیراقە بۆ پەسەند كردنی و هاوپەیمانی فەتح كە سەركردەی حەشدی شەعبی هادی عامری سەرۆكایەتی دەكات ، داوا لە سەرۆك وەزیرانی عیراق دەكات سیستمە نوێیەكە پەسەند بكات.

ئەحمەد ئەسەدی، وتەبێژی فەرمی هاوپەیمانی فەتح لەگەڵ چەند پەرلەمانتارێكی هاوپەیمانەتیەكەیلە كۆنگرەیەكی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاند: هاوپەیمانیەكەمان پابەندە بەو بەرنامە و بەڵێنەی لە كاتی هەڵبژاردن بە خەڵكی داوە و داوامان كردووە پلە وەزیفییە تایبەتەكان بەدەربكرێت لە پشك پشكێنەی حزبی و خەڵكانێك دابمەزرێنرێن لەسەر بنەمای زانسی و لێهاتوویی بێت.

ئەوەشی ئاشكرا كردوە،داوامان لە سەرۆك وەزیران كردووە یاسای سیستمی نوێی مووچە پەسەند بكات بۆ ئەوەی مووچە و دەرماڵەی فەرمانبەران و پلە تایبەتەكان بەجۆرێك ئەو جیاوازییە زەقەی هەیە لە مووچەی نێوان وەزارەتەكان یان فەرمانبەرانی ئاسایی و پلەتایبەتەكان نەمێنێت.

دووپاتی كردەوە ، سیستمە نوێیەكە لەگەڵ ڕاسپاردەكانی مەرجەعیەتی ئایینی یەكانگیرە، دادپەروەری بەدی دەهێنێت.

جێگەی ئاماژەیە بەگوێرەی سیستەمە نوێكەی ئەنجومەنی نوێنەران ئامادەی كردووە جیاوازی موچە و دەرماڵە لە نێوان وەزارەتەكان ناهێڵێت و ئەگەر پەسەند بكرێت لەسەرتاسەری عێراق پەیرەو دەكرێت .

 


وەزارەتی نەوتی عێراق بری ئەونەوتەی بڵاو كردەوە كەلەمانگی رابردودا هەناردەی بازارەكانی كردوە ڕاشیدەگەیەنێت بەبەهای زیاترلە حەوت ملیار دۆلار نەوتی فرۆشتوە.


بەپیی ئامارەكانی وەزارەتی نەوتی عێراق كە ئەمرۆ سێ شەممە 25حوزەیران بڵاویكردوەتەوە" لەمانگی ئایاری رابردودا لەریگەی كۆمپانیای سۆمۆوە 110ملیۆنو 737هەزارو 293بەرمیل نەوت هەناردەی بازارەكان كراوە."


هەربەپێی ئامارەكەی وەزارەتی نەوتی عێراق بەهای ئەو نەوتە كە فرۆشراوە 7 ملیار و 329ملیۆن و 737 هەزار دۆلار بووە و تێكرای نرخی یەك بەرمیل نەوتیش بە 66.190دۆلاردانراوە.


وەزارەتی نەوتی عێراق ئاماژەی بەوەشداوە" ئەو برە نەوتە لەلایەن 40كۆمپانیای جیهانی جیاوازە لەبەندەری بەسرەو خورعمیەو لەكەنداو هەروەها بەبۆۆریش رەوانەی بەندەری جیهان و بازارەكان كراوە."

 

هۆشداری ده‌درێت.. ئه‌و هاوڵاتیانه‌ غه‌رامه‌ ده‌كرێن

ئه‌و هاوڵاتیانه‌ی  لە پڕۆژەكانی نیشتەجێبوون لە قەرزی سندوقی نیشتەجێبوون پارەیان وەرگرتووە، دەبێ قیستەكانیان بدەنەوە، هەروەها غەرامەی دواكەوتنیش بدەنەوە كە 10%ی كۆی ئەو قەرزەیە، كە وەریانگرتووە و ساڵانە قیستی پارەكە زیاتر لە یەک ملیۆن دینارە، ئەو کەسەی نەتوانێت مانگانە قیستەکەی بداتەوە، ساڵانە زیاتر لە 350 هەزار دینار سزای دواكەوتنی دەخرێتە سەر.


عوسمان کوردە، بەڕێوەبەری پشکنین و چاودێری لە بەڕێوەبەرایەتیی گشتیی بانکە پسپۆرییەکان رایگه‌یاند" 10%ی غەرامەی دواكەوتنی قەرزەكە بەپێی ئەو قیستەیە كە لەسەری كەڵەكە بووە، چەند ساڵ قیستەكەی دوا خستبێت، ئەوا 10%ی غەرامەی دواكەوتنی لێ وەردەگیرێت، وتیشی: "هیچ رێنماییەكی تازە نییە 10%ی غەرامە نەدرێت، بەڵكوو مەرجێكی بنەڕەتییە و دەبێت لە پاڵ قیستی ساڵانەدا ئەویش بدرێت، ئەوەی لە كاتی خۆی قەرز بداتەوە، هیچ غەرامەیەكی لێ وەرناگیرێت".


كاتی خۆی بۆ كڕینی یەكەكانی نیشتەجێبوون، حكوومەت نیوەی پارەی یەكەكانی داوە، بۆ نموونە كەسێك خانوویەكی بە 5 هەزار دۆلار كڕیبێت، 2 هەزار و 500 دۆلاری لە لایەن حكوومەت بە قەرز پێ دراوە.


عوسمان کوردە، بۆ باسنیوز وتویه‌تی "حكوومەت لە ماوەی ئەو چەند ساڵەی قەیران تەنیا قەرز و پێشینەكانی ئەو كەسانەی وەرنەگرتووە، كە فەرمانبەرن، گوتیشی: "قەرزی سندوقی نیشتەجێبوون پەیوەندیی بە فەرمانبەرەوە نییە، دەبێت فەرمانبەر و هاووڵاتی بیدەنەوە".


سەبارەت بەو كەسانەی قەرزەكەیان لەسەر كەڵەكە بووە و فەرمانبەرن گوتی: "ئەوەی پێشووتر وەكوو هاووڵاتی ئەو قەرزەی وەرگرتووە و دەیەوێت ئێستا بیخاتە سەر فەرمانبەری، ئەوا دەبێت قەرزە كەڵەكەبووەكانی پێشوو پاكتاو بكات، پاشان ئەوەی ماوە دەخرێتە سەر مووچەی فەرمانبەرییەکەی".


بەرپرسەكەی وەزارەتی دارایی جەختی كردەوە، كێشەیەكی زۆریان هەیە لەبارەی قەرزی نیشتەجێبوون و كەڵەكەبوونی قەرزەكان، دەشڵێت: "هاووڵاتی هەیە زیاتر لە 10 ملیۆن قەرزی لەسەر كەڵەكە بووە، هەروەها زۆر لە یەكەكانی نیشتەجێبوون كڕین و فرۆشتنیان پێوە كراوە، كەچی زۆر لەو كەسانە نازانن لای ئێمە رەهن لەسەر خانووەكە هەیە".


ئاشكراشی كرد، ئەگەر لەسەر پاشەكەوتی مووچە كێشەی قەرزی نیشتەجێبوون چارەسەر بكرێت، ئەوا بە یەكجاری ئەو كێشانەیان نامێنێت، گوتیشی: "ئەوەی پاشەكەوتی مووچەی لای حكوومەت بێت، ئەوكات كە بەر قەرزەكە خرا، ئەوا دۆسێكەی دادەخرێت، بەڵام هیچ بڕیارێك نییە بۆ لێخۆشبوون، بۆ ئەو قەرزانە تەنیا لە پاشەكەوتی مووچە ئەوە دەكرێت".

دواى ئه‌و ترسانه‌ى كه‌ په‌یوه‌ست بوو به‌ ته‌نهایی و ئاسایشی تۆڕه‌كۆمه‌ڵایه‌تیه‌كان تۆڕه‌ نامه‌ییه‌كان به‌رده‌وام له‌ بڵاوبوونه‌وه‌دان بۆ هاوڵاتیان به‌ شێوه‌یه‌كى ته‌نهایی له‌ كاتێكدا پشووى ئه‌م ساڵه‌ ڤایبر ڕایگه‌یاند كه‌ گه‌یشته‌ یه‌ك ملیار به‌كارهێنه‌ر و سه‌رۆكى به‌ڕێوبه‌ر دیجمیل ئه‌غوا باسی ده‌كات بۆ .... به‌وه‌ى كه‌ له‌ داهاتوو چى چاوه‌ڕوانى كۆمپانیاكه‌یه‌تى له‌ ترسی ئاسایشی هه‌واڵى باش بۆ ڤایبه‌ر ده‌گه‌ڕێ.

پـ/ ڤایبه‌ر چى ده‌كات بۆ ئه‌وه‌ى جیاواز بێت له‌گه‌ڵ به‌رنامه‌كانى تر؟

و/ ئه‌وه‌ى ڤایبر جیاده‌كاته‌وه‌ ئه‌وه‌یه‌ كه‌ ئێمه‌ تایبه‌تمه‌ندی كه‌سی ده‌پارێزین ى ,به‌ جۆرێك كه‌س ناتوانی بگات به‌و نامانه‌ی كه‌ له‌ نێوان دووكه‌س یان یان كۆمه‌لی كه‌س یان ته‌له‌فۆنێك به‌ ڤایبر یان ته‌له‌فۆنێكی ده‌نگ و ره‌نگ بكات كه‌ له‌لایه‌ن ڤایبره‌وه‌ ئه‌نجام ده‌درێت .

ناتوانری بگه‌ین به‌ نامه‌كان چونكه‌ رێگای .....به‌كاردێت له‌ كه‌سێكه‌وه‌ بۆكه‌سێكی تر واتا ئه‌و په‌یوه‌ندیه‌ ی كه‌ رووده‌دات له‌ نێوان دووكه‌س یان كۆمه‌ڵی كه‌س كه‌ ته‌نیا ئه‌وان داتاكان ده‌بینن.

پـ/هه‌ریه‌ك له‌ تیلیگرام و كیك گۆراون بۆ دراوی ئاسن كه‌ پێگه‌یه‌كی توندی ئاسایشیانن هه‌یه‌ ئایا ڤایبر بیرۆكه‌ی وای هه‌یه‌؟

و/ئه‌و بیرۆكه‌یه‌ له‌لایه‌ن كۆمپانییای دایكه‌وه‌ رێگه‌ی بۆ داده‌نرێ ئه‌وه‌ش ئاشكرایه‌ كه‌ ئه‌و ماندووبونه‌ كه‌له‌سه‌ر دراوی ئه‌لیكترۆنی كه‌ له‌لایه‌ن راكوتین باسكرا له‌ كونفرانسی جیهانی ئه‌لیكترونی ,ئاماژه‌ به‌وه‌ كرا كه‌ ئه‌گه‌ری هه‌یه‌ له‌گه‌ل به‌رنامه‌ی سوبر بوینت یه‌ك بگرن.

پـ/هێزوگه‌وره‌بوونی ڤایبر چه‌نده‌؟

و/ئێمه‌ له‌ساڵی 2018 گه‌یشتین به‌ 1 ملیار به‌كارهێنه‌ر كه‌ به‌ گویًَره‌ی سالی 2017 له‌ %20 زیادی كردبوو له‌ باره‌ی داهاتمان له‌ %100 زیادی كرد.ئه‌و سه‌ركه‌وتنه‌ و گه‌وره‌بوونه‌ ده‌به‌ستینه‌وه‌ به‌ و خزمه‌ته‌ ئارام و جێگره‌ی كه‌ پێشه‌كه‌ش به‌ به‌كارهێنه‌ران ده‌كه‌ین.

پـ/له‌چ شوێنێك ڤایبر به‌هێزه‌؟

ڤایبر پێشه‌نگه‌ له‌ 30 وڵاتی جیهان, له‌ رووسیا%76 و له‌%73ی ئه‌وروپای ناوه‌راست و روژهه‌لات %59 له‌باشوری روژهه‌لاتی ئاسیا و %45 له‌ ئوسترالیا –نیوزله‌ندا %44 روژهه‌ڵاتی ناوه‌راست و باكوری ئه‌فریقیا

هه‌روه‌ها به‌كارهێنه‌ری پێشه‌نگمان هه‌یه‌ له‌ رۆژئاوای ئه‌وروپاو له‌ ناوه‌راستی ئه‌مریكا-كه‌نه‌دا ,بۆ ئێمه‌ گرنگ ئه‌وه‌یه‌ به‌رنامه‌كه‌مان به‌كاربهێنرێت نه‌وه‌ك ملیاره‌ها كه‌س هه‌بی َ و به‌كارنه‌یه‌تّ!

پـ/ ڤایبر چۆن له‌گه‌ل ترسه‌ ئاسایشیه‌كان مامه‌له‌ ده‌كات؟

و/ڤایبر رێگای ئینكربشن به‌كارده‌هینی له‌به‌كارهێنه‌رێك بۆ به‌كارهێنه‌رێكی تر. 

ئه‌وه‌ی تر باوه‌رم وایه‌ له‌ئیستادا هیچ كێشه‌یه‌كمان نه‌بێت چونكه‌ ئه‌مه‌ ته‌نهایی وئارامیی داوه‌به‌ به‌كارهێنه‌ره‌كانمان .

ئینكربشنی دوولایه‌نه‌مان له‌2016 ده‌ركرد له‌گه‌ل نامه‌ نهینیه‌كان وئامێری تێكدتنی خۆیی بۆسرینه‌وه‌ی نامه‌ له‌ هه‌موو ئامێره‌كان له‌به‌رئه‌وه‌ ئێمه‌ هه‌ست ده‌كه‌ین نامه‌ كه‌سیه‌كان ته‌نها بۆتاكه‌كه‌سه‌.

حه‌زمان كرد هه‌موو به‌كارهێنه‌ره‌كانمان ئه‌و ده‌سه‌ڵاته‌یان هه‌بێت كه‌ نامه‌كانیان بتوانن بسرنه‌وه‌ 

ئه‌ندازیاره‌كانمان هه‌رده‌م له‌ هه‌وڵی ئه‌وه‌دان بتوانن زیاتر ئارامی وته‌نهایی بۆبه‌كارهێنه‌ره‌كانمان دابین بكه‌ین جگه‌ له‌مه‌ ئێمه‌ هه‌رخۆمان به‌رپرسین له‌ هه‌رئه‌نجامێك كه‌ ده‌ردرێت به‌ یه‌كێتی ئه‌وروپا

پـ/ڤایبر چۆن كار له‌گه‌ل ئه‌و داتایانه‌ ده‌كاته‌ كه‌ ده‌گاته‌ ده‌ستی؟

و/هه‌ر له‌به‌رئه‌وه‌ی ڤایبر وه‌ك و به‌رنامه‌كانی تر ناتوانی گۆی بگری یان په‌یامه‌كان ببینی بوًیه‌ هیچ داتایه‌كمان نیه‌ واتا ئێمه‌ ئالوگۆر به‌ داتا ناكه‌ین چونكه‌ به‌رده‌ست نیه‌.

پـ/ چ گۆرانكاریه‌ك به‌سه‌ر ئه‌و به‌رنامانه‌ دێت له‌ 2019؟

هه‌روه‌كو دیاره‌ 2018 سالیكی به‌رچاو بو بوئه‌وبه‌رنامانه‌ی كه‌ نامه‌ ناردنن و له‌گه‌ل ئه‌وه‌ی كه‌ زورگفتو گۆ له‌سه‌ر ته‌نهایی و ئارامی به‌رنامه‌كان كرا . هه‌لێكی زورهه‌یه‌ كه‌ئه‌م بۆشاییه‌ پر بكرێته‌وه‌ 

به‌رنامه‌كانین كفتوكو په‌سه‌نده‌ لای به‌كارهێنه‌ر چونكه‌ داتاكانی پارێزراوه‌

پـ/ئایا بازار به‌رده‌وام گه‌وره‌ ده‌بی َ یان ده‌وه‌ستی له‌ به‌رامبه‌ر زیاد بوونی به‌كارهێنه‌ر ؟

و/ بازاری ئه‌م به‌رنامانه‌ گه‌وره‌تر ده‌بی و به‌رده‌وام ده‌بی به‌ جۆرێك ئه‌م به‌رنامه‌نه‌ یاریه‌كه‌ پشت به‌ گه‌وره‌ بوون ده‌به‌ستی ,به‌دلنیایه‌وه‌ زور لایه‌ن هه‌ولده‌ ده‌ن بكه‌ن به‌م بوشاییه‌ .به‌لام ئه‌مه‌ لایه‌نیكی نه‌گوری ته‌كنه‌لوژیایه‌ . هه‌ست ناكه‌م سه‌ركه‌وتو ده‌بن له‌م بواره‌ 

له‌گه‌ل كۆمپانیا كێبركێكان ده‌ستمان به‌سه‌ر به‌شێكی زوری موبایله‌زیره‌كه‌ كان داگرت چه‌ندین خزمه‌تگوزاری پێشكه‌ش ده‌كه‌ین كه‌ ژیانی روژانه‌ ئاسان تر ده‌كات له‌ هه‌مان كاتدا ده‌یسه‌لمێنین بۆ به‌كارهێنه‌ران كه‌ ئیمه‌ باشترین و پارێزگار ترین رێگه‌ی په‌یوه‌ندی پێشكه‌ش ده‌كه‌ین بۆ په‌یوه‌ندی له‌گه‌ل كه‌سانی ژیانی روژانه‌یان

دوای ئەەی وەزارەتی ناوەخۆ گەشتی دەرەوەی وڵاتی لە ئەفسەر و كارمەندانی قەدەغە كرد ، بەرێوبەری پەروەردەی هەڵەبجە بەهەمان شێوە گەشتی دەرەوەی وڵات لە فەرمانبەر و مامۆستایان قەدەغە دەكات بەبێ مۆڵەتی فەرمی .

بەپێی نوسراوی ژمارە (3955) كەلە بەرواری (19/6/2019) دەرچووە و واژوی سۆران عومەر مستەفا بەرێوبەری پەروەردەی هەڵەبجەبەوەكالەتی لەسەرە، ئاڕاستەی سەرجەم و قوتابخانە و خوێندنگاو باخچەی منداڵان و بەڕێوەبەرایەتیەكانی سنوری پەروەردەكە كراوە، ئاگاداری سەرجەم مامۆستایان و فەرمانبەران دەكاتەوە هەركاتێك بیانەوێت سەردان بۆ دەرەوەی وڵات بكەن، دەبێت مۆڵەت وەربگرن.

ئەوەشی ئاشكرا كردوە، هەر مامۆستایەكی سنوری بەڕێوەبەرایەتییەكە، سەردان بۆ دەرەوەی وڵات بكات بە بێ مۆڵەت، رووبەڕووی لێپێچینەوەی یاساییان دەكاتەوە.

 

لەبارەی رێکخستنی بازاڕ و نرخی هێلکە وەزیری کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو رایگەیاند، پێویستە کەرتی کشتوکاڵ بایەخی پێبدرێت بۆ بووژاندنەوەی ژێرخانی ئابووریی هەرێمی كوردستان.

دوای ئه‌وه‌ی وەزارەتی کشتوکاڵ ھاوردنی ھێلکەی خواردنی قەدەخە کرد، بەو ھۆیەوە جیاوازییەکی زۆر لە نێوان خواست و خستنەڕوو دروستبوو، ئەمەش نرخی ھێلکەی بەرزکردەوە به‌ هۆیه‌وه‌ رێباز حەملان، وەزیری کشتوکاڵ و سەرچاوەکانی ئاو بە وەکالەت سێ بڕیار سەبارەت بە رێكخستنی بازاڕ و نرخی هێلكە ده‌رده‌كات كه‌برتین له‌

یەکەم: ئەنجامدانی كۆبوونەوەیەك لەنێوان بەڕێوەبەرایەتی گشتی پلاندانان و بەدواداچوون و بەڕێوەبەرایەتی گشتی سامانی ئاژەڵ و ڤێتێرنەری وەزارەت بەئامادەبونی بەڕێوەبەرانی سامانی ئاژەڵ لە پارێزگاكان و خاوەن كێڵگەكان بۆ تاوتوێكردنی بابەتی بەرهەمی هێلكە و رێكخستنی بازاڕ و دابینكردنی پێداویستی خاوەن كێڵگەكان و دیاریكردنی نرخی هێلكە.

دووەم: پێكهێنانی لیژنەیەكی تایبەت لە بەڕێوەبەرایەتی گشتی سامانی ئاژەڵ و ڤێتەرنەری بەمەبەستی سەردانی وەزارەتی كشتوكاڵی عێراقی فیدراڵ بۆ یەكخستنی رێنمایەكانی هاوردەكردنی هێلكە و بەڕچاوكردنی پاراستن و پەرەپێدانی بەرهەمی ناوخۆ.

سێیەم: ئاگاداركردنەوەی وەزارەتی ناوخۆ و لایەنی پەیوەندیدار بۆ تووندكردنی خاڵە سنوورییەكان و رێگەگرتنی هاوردەكردنی هێلكە بە رێگەی نایاسایی لەبەربوونی مەترسی لەسەر تەندروستی هاووڵاتیان.


شایه‌نی باسه‌ بەپێی ئاماری وەزارەتی کشتوکاڵ 11 پرۆژەی بەرھەمھێنانی ھێلکەی خواردن لە ھەرێمی کوردستان ھەن. ئەگەر بە تەواوی وزەی خۆیان کاربکەن، دەتوانن ساڵانە ملیارێک و 311 ملیۆن و 350 ھەزار ھێلکە بەرھەمبێنن، بەڵام بەھۆی ھێلکەی ھاوردە و بڵاوبوونەوەی نەخۆشی لە ھەندێ پرۆژە، ئێستا تەنیا پێنج پرۆژە کاردەکەن کە بەرھەمی رۆژانەیان نزیکەی ملیۆنێک و 253 ھەزار ھێلکەیە. ئەم بڕەش لەو وەرزەدا کە ھێلکە کەم دەخورێ، بەشی ناوخۆ دەکات، بەڵام بەھۆی خواستی زۆر لەسەر ھێلکە، خاوەن پرۆژەکان زۆربەی بەرھەمەکانیان ھەناردەی شارەکانی عێراق دەکەن.

 

پەڕەى 1 لەکۆى 5301 پەڕەدا