پڕو پاگەندەی هەڵبژاردن و كاریگەری لە سەر پەیوەندیە كۆمەڵایەتیەكان

 

                     گومانی تێدا نیە جێگرەوەی دیكتاتۆریەت و تاك ڕەوی و خۆ سەپاندن تەنها و تەنها بریتیە لە دیموكراسی و ئاڵ و گۆڕی دەسەڵات و بەشداری هاوڵاتی لە دیاری كردنی ( باشترین و شیاوترین ) بۆ بەڕێوە بردنی ووڵات و كارو باری ڕۆژانەی خەڵك ، لەم سۆنگەیەوە زەرورەتی بوونی پرۆسەی هەڵبژاردن دێتە كایەوە ، ئەوەی بێ هیوایە لە هەڵبژاردن یاخود بێ هیوا كراوە هەردوو بۆ چونەكە ئەرژێنە ژمارە حیسابی حیزب و دەسەڵات لە ووڵاتدا بۆ درێژەدان بە خۆ سەپاندن بە سەر ووڵات و ژیانی هاوڵاتیدا ، بۆیە چون بەرەو هەڵبژاردن هەنگاوی یەكەمی دروستی گۆڕانكاریە لە ناو كۆمەڵگادا ، هەنگاوی دووەم بریتیە لە هەڵبژاردنی كەسی شیاو ولیستی شیاو تا بەر پرسیاریەتی بخرێتە ئەستۆیان ، ئەو لیستەی زۆرترین دەنگ بە دەست دێنێ زۆرترین بەر پرسیاریەتی ئەكەوێتە سەر شانی ، بۆیە پێویستە بە ژمارەی دەنگەكانی پێشوی لیستەكان ئێستا و لە ویستگەیەكی هەڵبژاردندا پاداشت بدرێنەوە یاخود سزا بدرێن بەوەی جارێكی تر دەنگیان پێ بدرێتەوە یاخود نەدرێ .
دوای ئەم پێشەكیە كورتە .مەبەستمە ئاماژە بە كاریگەری نەرێنی هەڵبژاردن و بانگەشە و بەرنامە تەلەفزیۆنیەكان بكەم لە سەر ڕایەڵە كۆمەڵایەتیەكان ، كۆمەڵگای كوردەواری كۆمەڵگایەكی گرێ دراوە بە یەك لە سەر بۆ خوار چ لە بازنەی خێزاندا بێت یان بنە ماڵەدا یاخود عەشیرەت ، هەموو ئەم بازنانە زۆر توند و تۆڵن بەجۆرێك جوڵانی كەسێك بە هەر شتێ جا رستەیەك بێت یان كردارێك تەواوی خێزانەكەی پێوە ئەجوڵێ یان زۆر جار بنەماڵەكە و جاری واش هەیە عەشیرەتەكەش پێوەی ئەجوڵێ ، بۆیە زۆر پێویستە كاندیدەكان ، لیستەكان ، حیزبەكان ، كاتێ بانگەشە بۆ چنینەوەی دەنگەكان ئەكەن ئاگایان لە ڕایەڵە كۆمەڵایەتیەكان بێت نەیوروژێنن ، ڕستەیەك ئەبێتە تەقینەوەی عەشیرەتێك .
لێرەوە گرنگی( هەڵبژاردنی نهێنی) دەردەكەوێت كە هەم نهێنیە هەم ئەبێت بە تاكە كەسی بێت و هەتا ژن و مێرد نابێ پێكەوە دەنگ بدەن ، بۆیە پێویست ناكات لە ناو خەڵكی بڵێی دەنگم بە چ كەس و لایەنێ داوە یان بپرسی لەكەسی تر دەنگت بۆ كێ بوە ،؟ چونكە ئەم پەردە لە سەر لابردنە كاریگەری نەرێنی لە سەر دڵەكان و ڕایەڵە كوەَمەڵایەتیەكان ئەبێت .
بۆیە دەنگدەر پێویستە ئەوەی خۆی بە چاكی ئەزانێ بە نهێنی ئەنجامی بدات و نەیكاتە قاڵە و ئەگەر خۆی پاڵێوراوەكانی نەناسی ئەكرێت لە كەسێكی باوەڕ پێ كراوی خۆی بپرسێ كە كێ شیاوە و ئەویش بە ئەمانەت داریەوە رێنمایی بكات ، بەم شێوەیە پرۆسەی هەڵبژاردن بەڕێوە ئەچێت و كاریگەری لە سەر ڕایەڵە كۆمەڵایەتیەكانیش نابێت ،.
دەنگەری بەرێز دەنگدان مافی دەستوری خۆتە بەڵام بزانە بە هۆی یەك ڕۆژەوە نابێ دڵی هاوڵاتی یاخود دراوسێكەت یاخود خزمەكەت لە خۆت بڕەنجێنی كە لە وانیە هەتا ماوی دڵی بەرامبەرت چاك نەبێتەوە بۆ كەسێك كە لە وانەیە و زۆر جاریش ئەو كەسە ئاگای لێ نیە كە تۆ لە پێناویدا دڵی بەرامبەرەكەت شكاندوە .
لە لایەكی تر ماوە بڵێم ڕۆڵی هۆكارەكانی ڕاگەیاندن بە تایبەتی كەناڵە ئاسمانیەكان كە خەمی ئەم ڕایەڵە كۆمەڵایەتیانە بخۆن بەرنامەی لە سەر بكەن ، ئەگەر ئەوان خۆیان بە دەسەڵاتی پێنجەم ئەزانن كەمن پێم وایە دەسەڵاتی یەكەمن لایەك لەم بابەتە بكەنەوە و لە گەرمەی پڕو پاگەندەی هەڵبژاردنەكاندا بەرنامە لە سەر خاو كردنەوەی ئەم گرژیانە بكەن ، ئەوان و شاشەكانی ئەوان ئەمڕۆ تەحەكوم بە سەر ماڵەكاندا ئەكەن نەوەكو دایك و باوكەكان یاخود مامۆستا و پەروەرشكارەكان.